Lọc gió máy công trình: Khi nào cần thay?

Máy công trình thường phải hoạt động trong môi trường nhiều bụi, đất đá và cường độ cao. Trong điều kiện đó, lọc gió máy công trình là bộ phận giúp hạn chế bụi bẩn đi vào hệ thống nạp khí của động cơ.

Lọc gió bị bẩn hoặc tắc không chỉ làm giảm lượng không khí đi vào động cơ mà còn có thể ảnh hưởng đến hiệu suất vận hành, mức tiêu hao nhiên liệu và tuổi thọ các chi tiết bên trong.

Vậy bao lâu nên thay lọc gió máy công trình? Có dấu hiệu nào cho thấy lọc đã quá bẩn? Có cần thay ngay khi thấy lọc đổi màu không?

Bài viết dưới đây sẽ giúp chủ máy và người vận hành nhận biết thời điểm cần kiểm tra, vệ sinh hoặc thay lọc gió, đồng thời hướng dẫn cách chọn đúng loại lọc cho từng thiết bị.

1. Lọc gió máy công trình là gì?

Lọc gió là bộ phận nằm trên đường khí nạp của động cơ. Nhiệm vụ chính của lọc là giữ lại bụi, đất, cát và các hạt tạp chất trong không khí trước khi không khí đi vào động cơ.

Đây là một trong những nhóm phụ tùng máy công trình có tính chất tiêu hao và cần được kiểm tra định kỳ.

Đối với máy công trình, lọc gió đặc biệt quan trọng vì thiết bị thường làm việc tại:

Công trường xây dựng.
Công trình giao thông.
Mỏ và khu khai thác.
Công trường san lấp.
Khu vực có nhiều đất đá.
Môi trường nhiều bụi hoặc điều kiện thời tiết khắc nghiệt.

Nếu lọc không còn khả năng giữ bụi hiệu quả, lượng tạp chất đi vào hệ thống nạp khí có thể tăng lên.

2. Lọc gió có chức năng gì đối với máy công trình?

2.1. Ngăn bụi và tạp chất đi vào động cơ

Đây là chức năng quan trọng nhất của lọc gió.

Không khí tại công trường có thể chứa nhiều loại hạt bụi với kích thước khác nhau. Lọc gió giúp giữ lại phần lớn các tạp chất trước khi không khí đi vào động cơ.

Điều này giúp hạn chế nguy cơ bụi xâm nhập vào các khu vực bên trong động cơ và gây mài mòn.

2.2. Đảm bảo lượng khí nạp phù hợp

Động cơ diesel cần lượng không khí phù hợp để quá trình đốt cháy nhiên liệu diễn ra hiệu quả.

Khi lọc gió bị tắc, lượng không khí đi qua có thể bị hạn chế.

Khi đó, động cơ có thể xuất hiện các biểu hiện như:

Máy yếu hơn.
Khả năng tăng tốc kém.
Động cơ hoạt động không ổn định.
Khói xả bất thường.
Mức tiêu hao nhiên liệu tăng.

Tuy nhiên, các dấu hiệu trên không chỉ xuất phát từ lọc gió. Hệ thống nhiên liệu, turbo, kim phun hoặc các bộ phận khác cũng có thể gây ra biểu hiện tương tự.

Vì vậy cần kiểm tra tổng thể trước khi kết luận.

3. Khi nào cần thay lọc gió máy công trình?

Đây là vấn đề quan trọng nhất đối với chủ máy.

Không nên áp dụng một mốc thời gian cố định cho tất cả thiết bị.

Thời điểm thay lọc phụ thuộc vào:

Model máy.
Động cơ sử dụng.
Số giờ vận hành.
Điều kiện công trường.
Mức độ bụi.
Hướng dẫn bảo dưỡng của nhà sản xuất.
Tình trạng thực tế của lọc.

3.1. Khi lọc đã đến chu kỳ bảo dưỡng

Mỗi dòng máy có lịch bảo dưỡng riêng.

Vì vậy, cần kiểm tra sổ hướng dẫn vận hành và bảo dưỡng của đúng model máy để xác định thời điểm kiểm tra, vệ sinh hoặc thay lọc.

Không nên lấy một mốc giờ của máy này áp dụng cho máy khác.

3.2. Khi máy thường xuyên làm việc ở nơi nhiều bụi

Đây là trường hợp cần đặc biệt chú ý.

Máy làm việc tại công trường đất đá, mỏ hoặc khu vực san lấp thường tiếp xúc với lượng bụi lớn hơn nhiều so với máy hoạt động ở môi trường ít bụi.

Trong trường hợp này, lọc có thể nhanh chóng tích tụ bụi và giảm khả năng lưu thông khí.

Máy càng làm việc trong môi trường bụi, tần suất kiểm tra lọc càng cần được tăng lên.

3.3. Khi lọc bị biến dạng hoặc hư hỏng

Không phải mọi trường hợp đều có thể xử lý bằng vệ sinh.

Nếu vật liệu lọc bị:

Rách.
Thủng.
Biến dạng.
Hở mép.
Mất khả năng làm kín.
Có dấu hiệu hư hỏng cơ học.

thì nên thay mới thay vì tiếp tục sử dụng.

Một chiếc lọc có vẻ ngoài sạch nhưng bị rách vẫn có thể cho phép bụi đi qua.

4. Dấu hiệu lọc gió máy công trình bị bẩn hoặc cần kiểm tra

4.1. Động cơ yếu hơn bình thường

Nếu máy trước đây hoạt động ổn định nhưng bắt đầu có cảm giác ì, phản hồi chậm hoặc giảm khả năng làm việc, hệ thống nạp khí cần được kiểm tra.

Lọc gió bị nghẹt là một trong những nguyên nhân có thể xảy ra.

Tuy nhiên, cũng cần kiểm tra nhiên liệu, turbo và các hệ thống liên quan.

4.2. Khói xả có dấu hiệu bất thường

Khói xả bất thường có thể liên quan đến quá trình đốt cháy nhiên liệu và lượng khí nạp.

Nếu máy xuất hiện hiện tượng khói đen nhiều hơn bình thường, cần kiểm tra hệ thống nạp khí, trong đó có lọc gió.

Không nên chỉ thay lọc gió mà bỏ qua các nguyên nhân khác.

4.3. Mức tiêu hao nhiên liệu tăng

Khi động cơ không nhận đủ lượng khí cần thiết, hiệu quả đốt cháy có thể bị ảnh hưởng.

Nếu mức tiêu hao nhiên liệu tăng bất thường, chủ máy nên kiểm tra:

Lọc gió.
Lọc nhiên liệu.
Kim phun.
Turbo.
Hệ thống nạp khí.
Tình trạng động cơ.

4.4. Xuất hiện cảnh báo liên quan đến hệ thống nạp khí

Một số máy có cảm biến hoặc hệ thống giám sát tình trạng nạp khí.

Nếu bảng điều khiển xuất hiện cảnh báo liên quan đến hệ thống này, cần kiểm tra theo hướng dẫn của nhà sản xuất.

Không nên tiếp tục vận hành kéo dài nếu chưa xác định nguyên nhân.

5. Có nên vệ sinh lọc gió hay phải thay mới?

Không phải lúc nào lọc gió bẩn cũng phải thay ngay.

Việc vệ sinh hay thay mới phụ thuộc vào loại lọc, tình trạng thực tế và hướng dẫn của nhà sản xuất.

Có thể kiểm tra/vệ sinh khi:

Lọc chỉ bám bụi ở mức cho phép.
Vật liệu lọc chưa bị hư hỏng.
Lọc vẫn đảm bảo khả năng làm kín.
Nhà sản xuất cho phép vệ sinh loại lọc đó.

Nên thay mới khi:

Lọc đã đến chu kỳ thay.
Vật liệu lọc bị rách hoặc thủng.
Lọc bị biến dạng.
Gioăng làm kín bị hỏng.
Lọc quá bẩn và không thể đảm bảo hiệu quả.
Nhà sản xuất yêu cầu thay mới.

⚠️ Không nên vệ sinh tùy tiện

Một số loại lọc giấy có cấu tạo vật liệu lọc dễ bị ảnh hưởng nếu vệ sinh không đúng cách.

Không nên tự ý dùng nước, hóa chất hoặc các phương pháp làm sạch mạnh nếu hướng dẫn kỹ thuật của nhà sản xuất không cho phép.

Nguyên tắc an toàn nhất là kiểm tra đúng hướng dẫn của từng loại lọc và từng model máy.

6. Lọc gió máy công trình gồm những loại nào?

Tin Quang Equipment hiện có riêng danh mục Lọc gió với 7 sản phẩm, gồm Lọc gió, Lọc gió động cơ, Lọc gió lớn, Lọc gió máy lạnh và lọc gió thô động cơ trong/ngoài.

Vì vậy khi tìm mua, không nên chỉ nói chung là “lọc gió máy xúc”.

Cần xác định đúng loại lọc.

6.1. Lọc gió động cơ

Đây là loại lọc được sử dụng để lọc không khí trước khi đi vào động cơ.

6.2. Lọc gió thô

Lọc gió thô có thể đóng vai trò lọc sơ bộ trước khi không khí đi qua các cấp lọc tiếp theo.

6.3. Lọc gió lớn

Khi tìm loại này, nên xác định đúng model và mã phụ tùng thay vì chỉ dựa trên kích thước bên ngoài.

6.4. Lọc gió máy lạnh

Lọc gió máy lạnh phục vụ hệ thống điều hòa/cabin và không nên nhầm với lọc gió động cơ.

Hai loại có vị trí, chức năng và mục đích sử dụng khác nhau.

7. Bao lâu nên thay lọc gió máy công trình?

Không có một con số duy nhất cho tất cả máy.

Thời điểm thay nên được xác định dựa trên khuyến cáo của nhà sản xuất + số giờ vận hành + điều kiện thực tế.

Có thể quản lý theo nguyên tắc:

Tình trạng sử dụng	Cách xử lý
Môi trường ít bụi	Kiểm tra theo lịch bảo dưỡng
Công trường nhiều bụi	Tăng tần suất kiểm tra
Máy làm việc liên tục	Theo dõi tình trạng lọc thường xuyên
Lọc đến chu kỳ thay	Thay theo hướng dẫn
Lọc rách/biến dạng	Thay ngay
Máy có dấu hiệu thiếu khí	Kiểm tra hệ thống nạp

Không nên dùng “màu sắc của lọc” làm tiêu chí duy nhất để quyết định thay.

Một chiếc lọc có thể trông chưa quá bẩn nhưng đã đến giới hạn sử dụng; ngược lại, lọc có bụi bên ngoài chưa chắc đã cần thay ngay.

8. Cách chọn lọc gió đúng cho máy công trình

Đây là bước rất quan trọng nếu bạn đang tìm mua phụ tùng thay thế.

8.1. Xác định model máy

Trước tiên cần xác định chính xác:

Model.
Đời máy.
Loại động cơ.

Ví dụ, cùng là máy xúc nhưng khác model có thể sử dụng hệ thống lọc và mã phụ tùng khác nhau.

8.2. Cung cấp số serial

Serial máy giúp xác định cấu hình và đời thiết bị chính xác hơn.

Đây là thông tin đặc biệt hữu ích khi tìm phụ tùng cho máy đã sử dụng nhiều năm.

8.3. Kiểm tra Part Number

Nếu trên lọc cũ có mã phụ tùng, hãy chụp rõ:

Mã sản phẩm.
Tem.
Barcode/QR nếu có.
Thông tin nhà sản xuất.

Sau đó cung cấp cho đơn vị phụ tùng để đối chiếu.

Không nên chỉ mua theo hình dáng.

8.4. Đối chiếu kích thước và cấu tạo

Kích thước có thể giúp kiểm tra bước đầu nhưng không nên là tiêu chí duy nhất.

Cần đối chiếu cả:

Mã phụ tùng.
Kiểu lọc.
Vị trí lắp.
Kích thước.
Gioăng làm kín.
Cấu tạo lọc.
Model/serial máy.

9. Lọc gió chính hãng có quan trọng không?

Với máy công trình có giá trị cao, lọc gió không nên được lựa chọn chỉ dựa trên giá.

Lọc có nhiệm vụ trực tiếp bảo vệ hệ thống nạp khí và động cơ khỏi bụi bẩn.

Một sản phẩm không phù hợp có thể dẫn đến:

Khả năng lọc không đáp ứng yêu cầu.
Làm kín không tốt.
Lưu lượng khí không phù hợp.
Giảm hiệu quả bảo vệ động cơ.

Tuy nhiên, điều quan trọng không phải chỉ là chữ “chính hãng” mà còn phải xác định đúng mã và đúng ứng dụng.

Tìm hiểu thêm cách nhận biết phụ tùng chính hãng, có thể tham khảo bài Phụ tùng cơ giới chính hãng là gì? Cách phân biệt hàng chính hãng và hàng trôi nổi.

10. Những sai lầm thường gặp khi sử dụng lọc gió

10.1. Chờ máy yếu mới kiểm tra lọc

Lọc gió là phụ tùng cần được kiểm tra chủ động theo lịch bảo dưỡng, không nên chờ đến khi máy có vấn đề.

10.2. Chỉ nhìn màu sắc để quyết định thay

Màu sắc không phải tiêu chí duy nhất.

Cần đánh giá tình trạng lọc, thời gian sử dụng và hướng dẫn kỹ thuật.

10.3. Dùng sai loại lọc

Hai loại lọc có thể nhìn tương tự nhưng không nhất thiết có cùng khả năng lọc hoặc phù hợp cùng một hệ thống.

10.4. Vệ sinh sai cách

Vệ sinh không đúng phương pháp có thể làm hư vật liệu lọc hoặc ảnh hưởng đến khả năng giữ bụi.

10.5. Không kiểm tra đường ống nạp khí

Nếu đường ống, gioăng hoặc các điểm kết nối bị hở, bụi vẫn có thể đi vào động cơ dù lọc còn tốt.

11. Checklist kiểm tra lọc gió máy công trình

Chủ máy có thể sử dụng checklist đơn giản dưới đây:

Kiểm tra lịch bảo dưỡng
Kiểm tra tình trạng lọc
Kiểm tra vật liệu lọc có rách/thủng không
Kiểm tra gioăng làm kín
Kiểm tra hộp lọc và đường ống nạp
Kiểm tra dấu hiệu máy yếu/khói bất thường
Đối chiếu Part Number
Xác nhận Model + Serial trước khi đặt hàng
Thay lọc theo hướng dẫn của nhà sản xuất

Checklist này giúp tránh tình trạng chỉ thay lọc nhưng bỏ qua nguyên nhân khiến bụi đi vào hệ thống nạp khí.

12. Tin Quang Equipment cung cấp lọc gió máy công trình

Lọc gió là một trong những phụ tùng cần được kiểm tra định kỳ để bảo vệ hệ thống nạp khí và duy trì hiệu quả hoạt động của động cơ.

Tin Quang Equipment hiện có nhiều sản phẩm như lọc gió động cơ, lọc gió lớn, lọc gió máy lạnh và lọc gió thô động cơ trong/ngoài.

Bạn đang cần tìm đúng lọc gió cho máy?

Đừng chỉ gửi tên “lọc gió máy xúc”.

Gửi Model + Serial máy + hình ảnh lọc cần thay để Tin Quang Equipment hỗ trợ xác định đúng phụ tùng.

Đơn vị: TIN QUANG EQUIPMENT JSC (Công ty Cổ phần Thiết bị Tín Quang)

Hotline: 0909.569.557

Địa chỉ: Số 49 đường Mỹ Phước – Tân Vạn, Khu phố Đông Thành, Phường Tân Đông Hiệp, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

Lọc gió máy công trình bao lâu nên thay?

Không có một mốc cố định cho tất cả thiết bị. Cần dựa trên hướng dẫn của nhà sản xuất, số giờ vận hành, môi trường làm việc và tình trạng thực tế của lọc.

Dấu hiệu nào cho thấy lọc gió máy xúc bị bẩn?

Một số dấu hiệu có thể gồm máy yếu, phản hồi kém, khói xả bất thường hoặc mức tiêu hao nhiên liệu tăng. Tuy nhiên cần kiểm tra tổng thể để xác định chính xác nguyên nhân.

Có thể vệ sinh lọc gió thay vì thay mới không?

Tùy loại lọc và hướng dẫn của nhà sản xuất. Nếu vật liệu lọc bị rách, biến dạng hoặc đã đến chu kỳ thay thì nên thay mới.

Lọc gió động cơ có giống lọc gió máy lạnh không?

Không. Lọc gió động cơ phục vụ hệ thống nạp khí của động cơ, trong khi lọc gió máy lạnh phục vụ hệ thống điều hòa/cabin.

Làm sao chọn đúng lọc gió cho máy công trình?

Nên cung cấp model, đời máy, serial và Part Number của lọc cũ nếu có. Đây là cơ sở tốt hơn nhiều so với việc chỉ chọn theo kích thước hoặc hình ảnh.